Wydrukuj tę stronę

Normalizacja pomiarów olfaktometrycznych

Przygotowanie prawnych
podstaw ZJP
Konferencje międzynarodowe Zagraniczne
wyjazdy naukowe
Goście zagraniczni
w PZJP
Prace dla administracji - zestawienie Eurodeur 1997, Paryż Roland Linder, Lubeka dr Serge Vigneron, Belgia
Prace dla administracji państwowej Seminarium ODORY 1993, Świnoujście Nakamoto Laboratory, Tokio  dr Lionel Pourtier, Francja
 Normalizacja procedur olfaktometrycznych RTP 26398 "Ograniczanie uciążliwości zapachowej",
Międzyzdroje 2008
Odournet UK dr Hiroyuki Ueno, Japonia

Problemy normalizacji oznaczania stężenia odorów;
NORMALIZACJA 2000
Normalizacja olfaktometrii dynamicznej;
NORMALIZACJA 2005
O PN-EN 13725
w skrócie
WYKŁADY sklep PKN

 

Prof. dr hab. inż. Joanna Kośmider uczestniczyła w pracach Normalizacyjnych Komisji Problemowych ds. Jakości Powietrza w Polskim Komitecie Normalizacyjnym od  r. 1994.  Już na założycielskim spotkaniu  NKP zwróciła uwagę na zaniedbany problem odorów. Ustalono, że programy prac w dziedzinie odorymetrii i meteorologii opracuje NKP Nr 118 ds. Podstawowych Zagadnień Jakości Powietrza, kierowana przez prof. dr hab. inż. Z. Witkiewicza (WAT, Warszawa). Miały być oparte na bogatym doświadczeniu wielu krajów, a przede wszystkim członków Grupy Roboczej WG2 w CEN (patrz: wykaz norm dotyczących tematu "odour"). Grupa została powołana w celu opracowania normy europejskiej dotyczącej olfaktometrycznych pomiarów "emisji zapachowej". Jej kierownikiem był pan Ton van Harreveld, światowy ekspert w dziedzinie olfaktometrii (patrz: Seminarium ODOURS'1993).  Bardzo bogatym źródłem informacji o technikach badań olfaktometrycznych były też (i nadal są) materiały publikowane przez niemieckie stowarzyszenie VDI (patrz: wykaz VDI-Richtlinien pod hasłem "geruch").   Były też dostępne liczne inne materiały, w tym opracowania własne Pracowni.

W efekcie tych działań w projekcie programu prac Komisji Nr 118 w latach 1997-1999 znalazły się pozycje:

-        Ochrona czystości powietrza. Odorymetria. Pomiary liczby jednostek zapachowych (emisja) metodą rozcieńczeń.

-        Ochrona czystości powietrza. Odorymetria. Oceny częstości występowania zapachu (imisja)

Niestety te pozycje nie zostały zamieszczone w ostatecznej wersji programu, zatwierdzonego do realizacji przez Biuro PKN, co wyjaśniano spiętrzeniem zadań normalizacyjnych związanych z przygotowaniami do wejścia do Unii Europejskiej. Za zadania pierwszoplanowe uznano przyspieszenie opracowywania wiernych tłumaczeń istniejących norm europejskich, ustanawianych jako PN-EN. Zahamowało to prace w dziedzinie odorymetrii – oznaczało konieczność oczekiwania na zakończenie prac CEN, zmierzających do ustanowienia normy europejskiej EN: Air quality. Determination of odour concentration by dynamic olfactometer. Niektóre zapisy projektu tej normy zostały przedstawione polskim czytelnikom w artykule Problemy normalizacji oznaczania stężenia odorów. W artykule omówiono również uproszczone techniki pomiaru tych stężeń, nie wymagające stosowania kosztownych olfaktometrów (opracowane i stosowane w Pracowni).  

W latach 1999/2000 prof. J. Kośmider brała udział w pracach NKP Nr 119 (ds. Jakości Wody - Problemy Podstawowe). Pełniła funkcję weryfikatora tłumaczenia normy EN 1622: Analiza wody – Oznaczanie liczby progowej zapachu (TON) i liczby progowej smakowitości (TFN).

Oczekiwana norma europejska EN 13725 weszła w życie w roku 2003. Została w roku 2005 uznana za PN w wersji angielskojęzycznej. W roku 2004 Polski Komitet Normalizacyjny przekazał do Pracowni Zapachowej Jakości Powietrza zadanie przygotowania wersji polskiej (tłumaczenie  - mgr inż. Beata Krajewska, weryfikacja – prof. Joanna Kośmider). W roku 2005 został opublikowany artykuł: "Normalizacja olfaktometrii dynamicznej" (NORMALIZACJA 1/2005), którego celem było przybliżenie nowych wprowadzanych pojęć specjalistom różnych dziedzin. Wersja polska PN-EN 13725 została opublikowana w roku 2007.

Norma PN-EN 13725 nie dotyczy odorymetrycznych pomiarów emisji ze źródeł niezorganizowanych oraz terenowych badań inisji zapachowej (prawdopodobieństwo przekraczania określonych poziomów stężenia zapachowego i inne mierniki stopnia uciążliwości zapachu). Prace zmierzające do stworzenia projektu odpowiedniej normy europejskiej są w toku (patrz: CEN/TC264/WG27; automat. tłumaczenie protokołów posiedzeń WG27 - TUTAJ). Zespół Pracowni podejmuje próby włączenia się do tych prac. Kontynuujemy badania zmierzające do normalizacji oznaczeń intensywności zapachu w smudze zanieczyszczeń (patrz - projekt programu prac NKP Nr 118 na 1997-1999) oraz sprawdzenia precyzji oznaczeń stężenia zapachowego w smudze z użyciem NASAL RANGER FIELD OLFACTOMETER.


Metodyka pomiarów stężenia zapachowego, opisana w normie PN-EN 13725
jest treścią wykładów, prowadzonych w ramach kursu "Dezodoryzacja" i "Analiza sensoryczna" oraz zajęć laboratoryjnych (kurs: "Odorymetria"); patrz np. "Olfaktometria dynamiczna - PN-EN 13725" lub "OLFAKTOMETRY - przegląd WWW".