Wydrukuj tę stronę

e - SZKOŁA OLFAKTOMETRII - Wykład B4.1

Wprowadzenie Wykłady  - blok A
  WĘCH BIOLOGICZNY  I  SZTUCZNY
 Wykłady - blok B
OLFAKTOMETRIA  W  OCHRONIE  ŚRODOWISKA

Ćwiczenia Lnki,  pliki audio, video,  ... Programy kursów
 

 
 
B1.  ABC  OLFAKTOMETRII
  B2. EMISJA  ODORANTÓW  (dezodoryzacja, pomiary...)
  B3. STANDARDY I  PROGNOZOWANIE  UCIĄŻLIWOŚCI 
 
B4. BADANIA  IMISJI


 

 

OLFAKTOMETRIA  W  OCHRONIE  ŚRODOWISKA

S K A L O W A N I E    I N T E N S Y W N O Ś C I    Z A P A C H U    W    O T O C Z E N I U   E M I T O R Ó W

(wersja 2 - TUTAJ)

Podręcznik ODORY, PWN 2002  (rozdz.  7.5)
publikacje:  norki, Agryf, oczyszczalnia, ...,
projekty rozporządzenia do art. 86 i 222 POŚ

Stężenia odorantów w powietrzu atmosferycznym są zbyt małe, aby można było zastosować olfaktometryczną technikę pomiarów opisaną w PN-EN 13725. Są ponadto szybko zmienne w czasie. Zwykle nie jest możliwe pobranie i transport odpowiednio dużych próbek, reprezentatywnych dla chwilowych sytuacji ekstremalnych, decydujących o wrażeniu uciążliwości. Konieczne jest wykonywanie terenowych pomiarów zapachowej jakości powietrza, nie wymagających pobierania próbek.

Opisana niżej nasza propozycja została opracowana z wykorzystaniem ustnych informacji H. Mannebecka (w czasie prezentacji olfaktometru TO7 w Warszawie, 1996). Użyteczność procedury potwierdzono podczas badań jakości powietrza otoczeniu rozmaitych źródeł zanieczyszczeń, takich jak oczyszczalnie ścieków, wysypiska odpadów komunalnych, fermy hodowlane, cukrownie, zakłady mięsne i inne.

Chwilowe imisyjne stężenie odorantów w powietrzu oznacza czteroosobowy zespół ekspertów, oceniający intensywność zapachu powietrza (S) w wyznaczonym punkcie terenu i czasie. Liczbowe miary intensywności zapachu są wykorzystywane do obliczenia stężenia odorantów (liczby jednostek zapachowych cod [ou/m3]). Podczas obliczeń jest wykorzystane prawo Webera-Fechnera – po wcześniejszym doświadczalnym określeniu wartości współczynnika proporcjonalności k, charakterystycznego dla badanego zapachu. Oznaczenia współczynnika k mogą być wykonane metodą rozcieńczeń statycznych, po pobraniu próbek gazu z emitora lub w jego najbliższym  otoczeniu.

Pomiary liczby jednostek zapachowych w powietrzu atmosferycznym obejmują:

  • terenowe oznaczenia intensywności zapachu,
  • opracowanie wyników ocen intensywności,
  • wyznaczenie współczynnika Webera-Fechnera,
  • obliczenie stężenia zapachowego (liczby jednostek zapachowych w 1 m3) odpowiadającego stwierdzonym w terenie intensywnościom zapachu.

 

 W badanym terenie wyznacza się kontrolne obszary o wymiarach 10´10 metrów. W czasie inspekcji członkowie ekipy pomiarowej zajmują miejsca w narożach obszaru. Ocena jest wykonywana przez pięć minut. Przedłużanie okresu kontroli prowadzi do błędów związanych z adaptacją węchu oceniających i znużeniem długotrwałą koncentracją na wykonywanym zadaniu. Przed kolejnym pomiarem konieczny jest co najmniej 5-minutowy okres odpoczynku w miejscu, w którym powietrze jest czyste (poza zasięgiem smugi zanieczyszczeń powietrza).

Wyniki ocen są notowane na indywidualnych kartach pomiaru. Na karcie oceniający zaznaczają symbol pomiaru (zgodnie z informacją prowadzącego) oraz usytuowanie własnego stanowiska względem ocenianego źródła zanieczyszczeń.

 

Prowadzący rejestruje w dzienniku pomiarów:

  • symbol i położenie obszaru kontrolnego (punkt na planie, wskazania GPS),
  • datę i godzinę wykonania badań,
  • warunki meteorologiczne (kierunek i prędkość wiatru, temperatura, zachmurzenie, opad, informacje o stanie równowagi atmosfery),
  • inne dodatkowe informacje, charakteryzujące ekipę pomiarową, źródło odorantów i obszar kontrolny w chwili pomiarów (np. cel kontroli, wiek, płeć i kwalifikacje ekspertów, charakterystyczne cechy topografii ocenianego terenu itp.).

Oceny intensywności zapachu członkowie ekipy rozpoczynają równocześnie, na hasło prowadzącego. Nie porozumiewają się między sobą. Notują opinię o chwili, w kolejnych okresach piętnastosekundowych, w której zapach był najsilniejszy. Po upływie 15, 30, 45 i 60 sekund od początku każdej z kolejnych pięciu minut wpisują krzyżyk w wybranej kolumnie indywidualnej karty pomiarów: kolumna „0” – zapach nie wyczuwalny, „1” – słaby, „2” – wyraźny i „3” – mocny. Liczbę pomyłek zmniejsza zróżnicowanie intensywności zaciemnienia pola kolumn „1”, „2” i „3”.  

Sposob:

  • wypełniania indywidualnej karty ocen,
  • wypełniania zbiorczej karty ocen.
  • określania maksymalnej i średniej dla 5 minut wartości stężenia zapachowego

ilustruje dokładniej prezentacja z narracją:
nt.  Prawo Webera-Fechnera i skalowanie intensywności zapachu, cz. 2.  Terenowe pomiary intensywności zapachu    (ppt z narracją)

Patrz również:  cz. 1. Skala n-butanolowa i ekstrapol. metoda oznaczeń c_od  (ppt z narracją) Metody skalowania >>;  Ekstrapolacyjna metoda oznaczania cod >>,

Aby pobrać plik kliknij na obrazku.